Νέα της Ιεραποστολής

Αδελφότητα Ορθοδόξου Εξωτερικής Ιεραποστολής

Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων: Κατήχηση και Ιεραποστολή

Πριν από 1 εβδομάδα

Ο Άγιος Κύριλλος γεννήθηκε, κατά πάσα πιθανότητα, το 313 μ.Χ. στα Ιεροσόλυμα. Από τους ευσεβείς και ορθόδοξους γονείς του παρέλαβε ως ιερή κληρονομιά την ευσέβεια και τα ορθά δόγματα, σε μία εποχή που η αίρεση του Αρείου εκδηλωνόταν ενεργά και επεκτατικά στο χώρο της πίστεως. Σε ηλικία μόλις είκοσι ετών κι ενώ είχε γίνει ευρέως γνωστή η πνευματική του ωριμότητα, χειροτονήθηκε διάκονος και -έπειτα από δέκα χρόνια- πρεσβύτερος από τον επίσκοπο Ιεροσολύμων Μάξιμο, του οποίου το θρόνο και τη διακονία ανέλαβε αμέσως μετά την κοίμησή του (349 μ.Χ.). Ως επίσκοπος έδρασε και υπερασπίστηκε τα ορθά δόγματα έναντι των αιρέσεων, παρά την εμφανή υποστήριξη του Αρειανισμού από πλευράς του αυτοκράτορα Κωνσταντίου.

Ο αρειανόφρων μητροπολίτης Καισαρείας Ακάκιος (μέσω του οποίου ο Άγιος είχε λάβει τον τελευταίο βαθμό της ιεροσύνης) ήλπιζε ότι ο  Κύριλλος θα ενστερνιστεί τις δικές του απόψεις. Εκείνος, ωστόσο, αντέδρασε και έμεινε σταθερός και αμετακίνητος στις θέσεις του. Η γενναία, ηρωική και αγιοπατερική του στάση τον οδήγησε σε διώξεις και περιθωριοποιήσεις. Συγκεκριμένα, εξορίστηκε από τον αυτοκράτορα, αφού πρωτίστως συκοφαντήθηκε από τον μητροπολίτη Ακάκιο, στον οποίο ανήκε εκκλησιαστικά η επισκοπή των Ιεροσολύμων.

Ο Κύριλλος δαπάνησε δεκαετίες στην εξορία. Παρ’ όλα αυτά, μετά την εκδημία του Κωνσταντίου και την ανάδειξη του Ιουλιανού του παραβάτη στην εξουσία, η δυσχερής τούτη κατάσταση, τόσο του Κυρίλλου όσο και όλων των ορθοδόξων διωκομένων επισκόπων και κληρικών, μεταβλήθηκε άρδην. Ο Ιουλιανός ευελπιστούσε να κερδίσει την εύνοια όλων των επισκόπων που ο προκάτοχός του είχε σε δυσμένεια. Αυτό οδήγησε στο ευτυχές, για την Ορθοδοξία, αποτέλεσμα να ανακληθούν όλες οι εξορίες και να επιστρέψουν οι επίσκοποι στις έδρες τους, όπερ και εγένετο με τον Άγιο Κύριλλο, ο οποίος ανακατέλαβε την επισκοπή του. Η πλεονεκτική αυτή κατάσταση δεν διήρκησε για πολύ διότι, μετά τον θάνατο του Ιουλιανού, στον θρόνο της βασιλεύουσας ανήλθε ο αιρετικός Ουάλης. Αυτός, ακολουθώντας την τακτική του Κωνστάντιου, επανέλαβε την ποινή της εξορίας στον Κύριλλο. Το έτος 378 μ.Χ., μετά το τέλος του Ουάλεντα, ο Άγιος επέστρεψε και πάλι στα Ιεροσόλυμα.

Στα τελευταία οχτώ χρόνια της ζωής του ο επίσκοπος της Αγίας Πόλεως, των Ιεροσολύμων, αναλώθηκε αφενός στο έργο της καλλιέργειας του ποιμνίου του -στην ιεραποστολική δράση εντός των ορίων της επισκοπής του κατηχώντας και βαπτίζοντας- και αφετέρου στην καταπολέμηση των αιρέσεων.

Αναπαύθηκε εν ειρήνη το 387 μ.Χ. και η μνήμη του τιμάται στις 18 Μαρτίου εκάστου έτους.

Ἀπολυτίκιον

Ἦχος γ’. Τὴν ὡραιότητα.

Στολὴν τὴν ἔνθεον, ἀμφιεσάμενος, στῦλος ὁλόφωτος, ὤφθης τῆς πίστεως, τῶν Ἀποστόλων ἐν Σιῶν τὴν χάριν κεκληρωμένος, ὅθεν ἐνδιέπρεψας, εὐσέβειας τοὶς δόγμασι, καὶ πιστῶς ἐσκόρπισας, τῆς σοφίας τὸ τάλαντον. Καὶ νῦν ὑπὲρ ἠμῶν ἐκδυσώπει, Κύριλλε Πάτερ Ἱεράρχα.

Κατήχηση και ιεραποστολή

Ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων ασχολήθηκε ιδιαιτέρως με την κατήχηση του ποιμνίου του ή, αλλιώς, με την εσωτερική ιεραποστολή των πολιτών της επαρχίας του. Χειροπιαστή απόδειξη αυτής της διακονίας του αποτελούν οι «Κατηχήσεις» που εκφώνησε στο ναό της Αναστάσεως την περίοδο της Σαρακοστής του 350 μ.Χ. στα Ιεροσόλυμα, απευθυνόμενος στους φωτιζόμενους και τους νεοφώτιστους. Έτσι κι εμείς αδράχνουμε  την ευκαιρία να ασχοληθούμε στο άρθρο μας με τον σύνδεσμο κατήχησης και ιεραποστολής, παραθέτοντας συνάμα αρκετά από τα εκλεκτότερα αποσπάσματα των «Κατηχήσεων» του Αγίου.

Λίγο πριν την Ανάληψή του ο Κύριος παρότρυνε τους μαθητές του με τα εξής λόγια: «πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη» (Ματθ. 28:19). Τους ζήτησε δηλαδή να κατηχήσουν ολόκληρο τον κόσμο. Η λέξη «κατήχησις» πιθανότατα εκμαιεύεται από το περιστατικό της Πεντηκοστής και την κάθοδο του Αγίου Πνεύματος («εκ του Ουρανού») ως ήχου («ώσπερ φερομένης πνοής βιαίας») (Πράξ. 2:2) {Κάτω-ήχος}. Ωστόσο, το νόημά της σκιαγραφεί εξαιρετικά εύστοχα και κατανοητά ο Άγιος Κύριλλος:

«Η κατήχηση είναι οικοδομή. Αν δεν σκάψουμε βαθιά και να βάλουμε θεμέλια, και εάν στη συνέχεια δε δέσουμε με οικοδομικούς αρμούς όλη την οικοδομή, για να μη τυχόν βρεθεί κάτι χαλαρό και σωριαστεί κάτω η οικοδομή, δεν έχουμε κανένα όφελος από τον κόπο που κάναμε πριν. Πρέπει δηλαδή να δένεται η μια πέτρα με την άλλη στη σειρά και η μια γωνία να ακολουθεί την άλλη, και ξύνοντας εμείς όλα τα περιττά, να ανυψώνεται τέλεια η οικοδομή. Έτσι σου προσφέρουμε κατά κάποιον τρόπο τα λιθάρια της γνώσεως. Πρέπει να ακούς όλα όσα λέγονται για τον ζωντανό Θεό∙ πρέπει να ακούς όσα λέγονται για την κρίση∙ πρέπει να ακούς όσα λέγονται για τον Χριστό∙ πρέπει να ακούς όσα λέγονται για την ανάσταση και άλλα πολλά» (Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.1, Ε.Π.Ε, σσ. 25-27).

Επομένως, κατήχηση είναι η προσφορά του λόγου του Θεού στους ανθρώπους, είναι οι ομιλίες, τα κατηχητικά σχολεία, οι νεανικές κατηχητικές συντροφιές, οι κύκλοι μελέτης Αγίας Γραφής και, φυσικά, τα κηρύγματα των ιερέων και των ιεροκηρύκων από τον άμβωνα της εκκλησιάς. Εδώ οφείλουμε να διατυπώσουμε μία διευκρίνιση. Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια αλλά και σήμερα -στις χώρες που επιτελείται το θεάρεστο έργο της ιεραποστολής- είχαμε και έχουμε «κατηχουμένους», τουτέστιν ανθρώπους οι οποίοι γνωρίζουν για πρώτη φορά την ορθοδοξία και με διάκριση οδηγούνται στη βάπτιση. Αυτοί «κατηχούνται», διδάσκονται δηλαδή τα δόγματα της Εκκλησίας καθώς και τις αρχές του Ευαγγελίου ακόμα και μετά τη βάπτισή τους. Από την άλλη πλευρά, και στην πατρίδα μας, την Ορθόδοξη Ελλάδα, παρ’ όλο που η πλειοψηφία είμαστε χριστιανοί, έχουμε ανάγκη κατηχήσεως.

Υιοθετώντας την διδαχή του Χριστού «ἐρευνᾶτε τὰς γραφάς, ὅτι ὑμεῖς δοκεῖτε ἐν αὐταῖς ζωὴν αἰώνιον ἔχειν· καὶ ἐκεῖναί εἰσιν αἱ μαρτυροῦσαι περὶ ἐμοῦ»(Ιω. 5:39), ο ιερός πατήρ θεωρεί τόσο σημαντικές τις κατηχήσεις, ώστε προτρέπει:

«Να παρακολουθείς τακτικά τις κατηχήσεις, αν και τις παρατείνουμε πολύ λέγοντας πολλά, για να μη χαλαρώνει ο λογισμός σου. Διότι εδώ παίρνεις όπλα εναντίον της ενέργειας του εχθρού σου. Παίρνεις όπλα εναντίον των αιρέσεων, εναντίον των Ιουδαίων και των Σαμαρειτών και των ειδωλολατρών. Έχεις πολλούς εχθρούς ∙ πάρε πολλά βέλη ∙ διότι έχεις πολλούς να χτυπήσεις με το ακόντιό σου και πρέπει να μάθεις πώς να αντιμετωπίζεις τον ειδωλολάτρη, πώς να αγωνιστείς εναντίον του αιρετικού, του Ιουδαίου, του Σαμαρείτη. Και όπλα βέβαια είναι έτοιμα, ακόμα όμως πιο έτοιμο είναι το ξίφος του Πνεύματος ∙ πρέπει όμως να τεντώσεις το δεξί σου χέρι με την αγαθή προαίρεση, για να πολεμήσεις στον πόλεμο του Κυρίου, για να νικήσεις τις αντίθεες δυνάμεις, για να γίνεις ανίκητος μπροστά σε καθετί το αιρετικό»(Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.1, Ε.Π.Ε, σσ. 23-25).

Έτσι λοιπόν, στις συμβουλές του προς όλους, όσον αφορά στην κακή επιθυμία που ανατέλλει στις καρδιές μας, υπογραμμίζει:

«Αλλ’ ίσως πεις∙ Είμαι πιστός και δεν μπορεί να με νικήσει η επιθυμία, έστω κι αν την φέρνω συχνά στο νου μου. Αγνοείς όμως ότι η ρίζα που επιμένει πολλές φορές σπάζει ακόμα και πέτρα; Μη δέχεσαι τον σπόρο, γιατί θα σου σπάσει την πέτρα της πίστεως. Βγάλε από τη ρίζα του το κακό πριν ακόμα ανθίσει, γιατί, αν στην αρχή αδιαφορήσεις, υπάρχει φόβος να χρειαστείς τσεκούρι και φωτιά. Όταν αρχίζεις να έχεις ενόχληση στα μάτια σου, θεράπευσέ τα έγκαιρα, για να μη φτάσεις να ζητάς τον γιατρό όταν θα έχεις τυφλωθεί τελείως»(Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.1, Ε.Π.Ε, σσ. 55-57).

Αλλά, και αν ηττηθούμε από την αμαρτία, μας διδάσκει να μην απελπιζόμαστε:

«Αυτός, άνθρωπέ μου, που ανάστησε τον Λάζαρο, ο οποίος ήταν τέσσερις μέρες πεθαμένος και βρωμούσε, δε θα μπορούσε άραγε πιο εύκολα να αναστήσει εσένα που είσαι ζωντανός; Αυτός που έχυσε το τίμιο αίμα του για μας, αυτός θα μας γλυτώσει από την αμαρτία. Ας μην απελπιζόμαστε, αδελφοί μου. Ας μη ρίξουμε τους εαυτούς μας σε κατάσταση απελπισίας. Διότι είναι φοβερό να μην έχουμε εμπιστοσύνη στην ελπίδα της σωτηρίας ∙ γιατί αυτός που δεν περιμένει σωτηρία, ρίχνεται ολόψυχα στο κακό ∙ ενώ όποιος ελπίζει στη θεραπεία του, φροντίζει πάρα πολύ τον εαυτό του. Διότι και ο ληστής που δεν περιμένει χάρη φτάνει σε απόγνωση, ενώ όταν ελπίζει στη συγχώρηση, πολλές φορές οδηγείται στη μετάνοια. Έπειτα, το φίδι αποβάλλει από πάνω του το γερασμένο δέρμα του, κι εμείς δε θα αποβάλλουμε την αμαρτία; Και η γεμάτη αγκάθια γη, όταν οργωθεί καλά, γίνεται καρποφόρα, και για μας είναι ακατόρθωτη η σωτηρία; Η φύση μας λοιπόν είναι επιδεκτική για τη σωτηρία∙ απαιτείται όμως και η προαίρεση» (Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.1, Ε.Π.Ε, σ. 59).

Και συνεχίζει:

«Τι πρέπει λοιπόν να κάνουμε; Και ποιοι είναι οι καρποί της μετάνοιας; «Εκείνος που έχει δυο χιτώνες, να δίνει σ’ αυτόν που δεν έχει (ήταν αξιόπιστος εκείνος που δίδασκε αυτά, γιατί ήταν ο πρώτος που εφάρμοζε εκείνα που δίδασκε. Δεν δυσκολευόταν να τα πει, διότι δεν τον εμπόδιζε η συνείδηση συγκρατώντας τη γλώσσα του), και αυτός που έχει τροφές να κάνει το ίδιο». Θέλεις ν’ απολαύσεις τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, και δεν θέλεις να δώσεις στους φτωχούς υλικές τροφές; Ζητάς τα μεγάλα και δε δίνεις τα μικρά;» (Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.1, Ε.Π.Ε, σσ. 119-121).

Κι ενώ ο Άγιος Κύριλλος με σαφήνεια τονίζει τη μεγάλη σημασία της φιλανθρωπίας, ο ιερός Χρυσόστομος, από την μεριά του, αναδεικνύει πρωταρχική την ανάγκη της κατήχησης:

«Οὐκ ἔστι ψυχῆς οὐδὲν ἀντάξιον, οὐδὲ ὁ κόσμος ἅπας. Ὥστε κἂν μυρία δῷς χρήματα πένησιν, οὐδὲν τοιοῦτον ἐργάσῃ, οἷον ὁ μίαν ψυχὴν ἐπιστρέφων. Ὁ γὰρ ἐξάγων τίμιον ἐξ ἀναξίου, ὡς στόμα μου ἔσται, φησί. Μέγα μὲν γὰρ ἀγαθὸν καὶ τὸ ἐλεεῖν τοὺς πενομένους· ἀλλ’ οὐδὲν τοιοῦτον, οἷον τὸ πλάνης ἀπαλλάττειν· ὁ γὰρ τοῦτο ποιῶν, κατὰ Παῦλον γίνεται καὶ Πέτρον» (Εις Α΄ Κορινθίους Γ΄. ΕΠΕ 18,80. PG 61,29-30).

Αξιοσημείωτη είναι, επίσης, η έμφαση που δίνει ο επίσκοπος Ιεροσολύμων στην πίστη. Στο άκουσμα της λέξης «πίστη» έρχεται αυθόρμητα στο νου η εμπιστοσύνη στο Θεό που κλείνει ο καθένας στην καρδιά του για τον εαυτό του. Ανατρεπτικά, όμως, ο Άγιος εμφαίνει την πίστη του ενός για τον άλλο! Ας τον απολαύσουμε:

«Τόση μεγάλη δύναμη έχει η πίστη, ώστε όχι μόνο αυτός που πιστεύει να σώζεται, αλλά και πολλοί άλλοι σώθηκαν χάρη στην πίστη άλλων. Ο παραλυτικός της Καπερναούμ δεν ήταν ο ίδιος πιστός, όμως πίστευαν εκείνοι που τον μετέφεραν και τον κατέβασαν από τα κεραμίδια. Γιατί μαζί με το σώμα ήταν άρρωστη και η ψυχή του παραλυτικού. Και μη νομίσεις ότι εγώ τον κατηγορώ άδικα ∙ αυτό το λέει το Ευαγγέλιο ∙ «όταν ο Ιησούς είδε», όχι την πίστη, αλλά «την πίστη εκείνων, είπε στον παραλυτικό ∙ σήκω». Εκείνοι που τον σήκωναν πίστεψαν, και ο παραλυτικός απόλαυσε τη θεραπεία. Θέλεις να βεβαιωθείς ότι με την πίστη άλλων σώζονται άλλοι; Πέθανε ο Λάζαρος. Πέρασε μία και δεύτερη και τρίτη μέρα. Διαλύθηκαν τα νεύρα του και το σώμα του άρχισε να σαπίζει. Πώς μπορούσε να πιστέψει άνθρωπος που ήταν νεκρός τέσσερις μέρες, και να παρακαλέσει για τον εαυτό του τον Λυτρωτή; Αυτό λοιπόν που έλειπε από τον νεκρό , το έκαναν οι πραγματικές αδελφές του. Διότι, όταν ήρθε ο Κύριος, έπεσε στα πόδια του η αδελφή του, και στην ερώτηση του Ιησού, «πού τον θάψατε;» εκείνη του απάντησε ∙ «Κύριε, ήδη μυρίζει, διότι έχει τέσσερις μέρες πεθαμένος». Και ο Κύριος της είπε ∙  «Αν πιστέψεις, θα δεις τη δόξα του Θεού». Δηλαδή σαν να της έλεγε ∙ Συ αναπλήρωσε την πίστη που λείπει από τον νεκρό. Και η πίστη των αδελφών είχε τόση δύναμη, ώστε ξανάφερε τον νεκρό στη ζωή από τις πύλες του άδη. Εφόσον λοιπόν άλλοι οι άνθρωποι, πιστεύοντας για λογαριασμό άλλων, μπόρεσαν να αναστήσουν νεκρούς, εσύ, αν πιστέψεις για τον εαυτό σου ειλικρινά, δεν θα ωφεληθείς περισσότερο; Αλλά και αν ακόμα είσαι άπιστος ή ολιγόπιστος, ο Κύριος είναι φιλάνθρωπος και δέχεται τη μετάνοιά σου. Μόνο πες και συ με ευγνωμοσύνη ∙ «πιστεύω, Κύριε, βοήθησε την απιστία μου». Εάν πάλι νομίζεις ότι είσαι πιστός, όμως δεν έχεις ακόμα την τέλεια πίστη. Είναι ανάγκη λοιπόν να πεις και συ, όπως και οι απόστολοι ∙ «Κύριε, πρόσθεσέ μας πίστη». Ένα μέρος λοιπόν πίστεως το έχεις εσύ, το πιο πολύ όμως θα το πάρεις από εκείνον»(Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.1, Ε.Π.Ε, σσ. 189-191).

Εν κατακλείδι, ο Άγιος Κύριλλος -όχι μόνο για τους νεοφώτιστους αλλά για όλους μας, δασκάλους και μαθητές, ιεροκήρυκες και κατηχούμενους- αναφέρει:

«Να μη προσέχεις σ’ αυτά που τώρα γίνονται, αλλά σ’ εκείνα που είναι γραμμένα. Ούτε αν εγώ, που σε διδάσκω χαθώ, να χαθείς και συ μαζί με μένα. Αλλά μπορεί ο ακροατής να γίνει καλύτερος από τον δάσκαλό του, και αυτός που ήρθε τελευταίος να γίνει πρώτος, διότι ο Δεσπότης δέχεται και αυτούς που φτάνουν την ενδέκατη ώρα» (Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.2, Ε.Π.Ε, σ. 131).

Τέλος, στοχεύοντας να αφυπνίσει τους πιστούς, ώστε να γρηγορούν στην παρούσα ζωή, υπενθυμίζει το μη ανατρέψιμο της κρίσης των αμετανόητων ανθρώπων:

«ο Θεός δεν χρειάζεται να τους εξετάσει πολλή ώρα, αλλά μόλις οι ασεβείς αναστηθούν, αμέσως θα τιμωρηθούν. Και όταν λέγει, ότι «οι νεκροί δεν θα σε υμνήσουν, Κύριε», αυτό σημαίνει, ότι μόνο στη ζωή αυτή υπάρχει η δυνατότητα για μετάνοια και άφεση των αμαρτιών, κατά τη διάρκεια της οποίας όσοι τα απολαμβάνουν αυτά, «θα σε υμνούν». Δεν θα μπορούν όμως να υμνούν τον Θεό μετά τον θάνατό τους ως ευεργετημένοι, εκείνοι που πέθαναν μέσα στις αμαρτίες, διότι θα θρηνούν. Τότε λοιπόν οι μεν δίκαιοι θα υμνούν, ενώ όσοι πέθαναν μέσα σε αμαρτίες, δεν έχουν ευκαιρία πλέον για εξομολόγηση» (Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Κατηχήσεις, τ.2, Ε.Π.Ε, σ. 291).

Η Ορθοδοξία στην Κεντρική Αμερική

Πριν από 3 εβδομάδες

Μόλις ήρθα στην Κεντρική Αμερική μαθεύτηκε ότι έχει έρθει ένας δεσπότης ορθόδοξος. Άρχισαν να μου χτυπάν την πόρτα «Θέλουμε Ορθοδοξία!» Δεν είχα σκοπό να κάνω Ιεραποστολή, είχα σκοπό να υπηρετήσω τον λίγο ελληνισμό που μου δώσε ο Θεός. Ο Φιντελ Κάστρο μου είπε «Σας ευχαριστώ που φέρνετε την Ορθοδοξία στην Κούβα!»

Εκδήλωση: Η Ορθόδοξη Ιεραποστολή στο Κονγκό

Πριν από 2 εβδομάδες

Αυτή την Κυριακή 12 Μαρτίου στις 11 π.μ. σας προσκαλούμε σε μια ενημερωτική παρουσίαση για την Ορθόδοξη Ιεραποστολή στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κινσάσας κ. Νικηφόρος θα μας μιλήσει για το έντονο ενδιαφέρον των ιθαγενών για την Ορθοδοξία στη μεγαλύτερη χώρα της υποσαχαρικής Αφρικής.

Θα προηγηθεί Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό Τιμίου Προδρόμου επί της οδού Παύλου Μελά. Σας περιμένουμε!

Ο άγιος Ονήσιμος και η διακονία των φυλακισμένων

Πριν από 1 μήνα

Ο Ονήσιμος καταγόταν από την πόλη των Κολοσσών. Ήταν δούλος του αποστόλου Φιλήμονα, όπως φανερώνει ο απόστολος Παύλος στην ομώνυμη επιστολή του (Φιλήμ. 16). Δεν εκτίμησε τα αγαθά και τις ευεργεσίες που απολάμβανε από τον ενσυνείδητο και αγωνιζόμενο χριστιανό άρχοντά του, έκλεψε χρήματα από τον οίκο του Φιλήμονα και κατευθύνθηκε προς τη Ρώμη. Ήταν πλέον ελεύθερος, αλλά συνάμα δέσμιος των παθών και της αχαριστίας του. Μπορούσε ν’ απολαύσει ό,τι είχε στερηθεί εδώ και χρόνια, ίσως και από την κοιλιά της μάνας του, κινήσεις και αγαθά. Όμως ο καρπός της αδικίας που έπραξε, ο απότοκος της αμαρτίας του, οι τύψεις, βάραιναν τη συνείδηση του. Αναζητούσε τη λύτρωση, ή μάλλον ήξερε τη λύτρωση, αλλά φοβόταν την επιστροφή, δείλιαζε να ψελλίσει τη συγγνώμη, λιποψυχούσε στη σκέψη των συνεπειών της.

Άκουσε, έμαθε —σίγουρα και η Χάρις του Θεού ενήργησε— και γνώρισε εκεί, στην πόλη της «σκλαβωμένης» ελευθερίας του, στη Ρώμη, τον απόστολο των εθνών Παύλο. Τον συνάντησε σ’ ένα μέρος όπου όφειλε να βρίσκεται αυτός και όχι ο Παύλος, στη φυλακή. Εκεί αναγεννήθηκε, ο Παύλος τον ανέστησε πνευματικά, όπως όμορφα τονίζει: «…ὃν ἐγέννησα ἐν τοῖς δεσμοῖς μου» (Φιλήμ. 10). Ο Παύλος υποστήριξε τον Ονήσιμο στην προσπάθειά του για την αποκατάσταση της αδικίας που επιτέλεσε και μάλιστα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Συνέθεσε για χάρη του Ονησίμου μια «συστατική» πατρική επιστολή προς το Φιλήμονα, η οποία ήταν αδύνατον να απορριφθεί από τον χριστιανό άρχοντα. Μια επιστολή που ωθεί τον Ιερό Χρυσόστομο να υπογραμμίσει: «Προσέξτε λοιπόν και όταν γράφει προς το Φιλήμονα, πόσο φροντίζει για τον Ονήσιμο και με πόση σύνεση, με πόσο ενδιαφέρον πατρικό γράφει. Αυτός όμως που δεν απέφυγε να γράψει υπέρ ενός δούλου, ο οποίος μάλιστα είχε δραπετεύσει και είχε αρπάξει πολλά από τα πράγματα του κυρίου του, σκέψου ποιος ήταν για τους άλλους. Γιατί ένα μόνο πράγμα θεωρούσε ότι είναι ντροπή, το να παραβλέψει δηλαδή κανείς εκείνο που έπρεπε να γίνει για τη σωτηρία κάποιου. Γι’ αυτό τα πάντα κινούσε, και τίποτε δε δίσταζε να σπαταλά για χάρη εκείνων που σώζονταν, ούτε λόγια, ούτε χρήματα, ούτε το σώμα του. Γιατί αυτός που παρέδωσε πάρα πολλές φορές τον εαυτό του σε θανάτους, πολύ περισσότερο δεν θα λυπόταν τα χρήματα, εάν βέβαια τα είχε. Και γιατί λέγω, εάν βέβαια τα είχε; Γιατί είναι πραγματικά δυνατό να αποδείξει, ενώ δεν τα είχε, ότι δεν τα λυπόταν» (Ιωάννου Χρυσοστόμου,  Εγκώμιον εις τον άγιον απόστολον Παύλον 3.8.9-22).

Έτσι ο «αδελφός» άρχοντας δέχεται τη συγγνώμη του «αδελφού» του δούλου και μετά από λίγο στέλνει τον Ονήσιμο στον Παύλο, εκπληρώνοντας έτσι την επιθυμία του πνευματικού του πατέρα, την οποία είχε διατυπώσει με τα εξής: «ὃν ἐγὼ ἐβουλόμην πρὸς ἐμαυτὸν κατέχειν, ἵνα ὑπὲρ σοῦ διακονῇ μοι ἐν τοῖς δεσμοῖς τοῦ εὐαγγελίου»(Φιλήμ. 13).

Ύστερα από την επάνοδό του στη Ρώμη, σύμφωνα με τον Άγιο Νικόδημο, ο Ονήσιμος διακόνησε το διδάσκαλό του στο ιεραποστολικό έργο για όλο το διάστημα μέχρι το μαρτυρικό τέλος του. Έπειτα, συνελήφθη από τον έπαρχο της πόλης Τέρτυλον και, αφού έμενε αμετακίνητος στην πίστη του Χριστού, μαστιγώθηκε, συνέτριψαν τα σκέλη του και ο μακάριος Ονήσιμος εγκατέλειψε τη γήινη ζωή κερδίζοντας την αιώνια.

Η μνήμη του Αγίου Ονησίμου τιμάται στις 15 Φεβρουαρίου εκάστου έτους.

Ἀπολυτίκιον
Ἦχος α’. Τῆς Ἐρήμου πολίτης.Ταὶς ἀκτίσι τοῦ Παύλου φωτισθεῖς τὴν διάνοιαν, ὤφθης ὑπηρέτης τοῦ Λόγου καὶ Ἀπόστολος ἔνθεος καὶ ὄνησιν ἐβράβευσας ζωῆς, Ὀνήσιμε θεράπων τοῦ Χριστοῦ, διὰ λόγων καὶ θαυμάτων θεοπρεπῶν, τοὶς πίστει ἐκβοώσι σοι, δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι φαιδρῶς, δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι, δόξα τῷ ἐνεργούντι διὰ σοῦ, πάσιν ἰάματα.

Η διακονία των φυλακισμένων ως μέσο ιεραποστολής

Είναι αδύνατον, αν επιθυμείς να γράψεις ένα πνευματικό κείμενο με θέμα τη φυλακή και το φυλακισμένο άνθρωπο, να μη μνημονεύσεις τη φράση του Χριστού στην περικοπή της Κρίσεως «ἐν φυλακῇ ἤμην καὶ ἤλθετε πρός με» (Ματθ. 25:36). Μία ξεκάθαρη θεόσδοτη παρότρυνση για όλους όσοι θέλουν να εργασθούν πνευματικά και ιεραποστολικά, να στρέψουν το βλέμμα τους, την προσευχή τους και τα κατά Θεόν έργα τους στη διακονία των κρατουμένων. Άλλωστε, δεν πρέπει να λησμονούμε πως και ο ίδιος ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός υπήρξε δέσμιος λίγο πριν σταυρωθεί. Ακόμη, ο Ιωάννης ο Βαπτιστής φυλακίστηκε πριν από τον αποκεφαλισμό του, οι Άγιοι Πέτρος και Παύλος γνώρισαν τη δυσκολία αυτής της δοκιμασίας, όπως και ένα πλήθος άλλων αγίων και μαρτύρων. Με αφορμή λοιπόν τον Άγιο Ονήσιμο, ο οποίος τιμάται ως προστάτης Άγιος των κρατουμένων, έζησε «δέσμιος της δουλείας» αλλά και αναγεννήθηκε μέσα στην φυλακή από έναν φυλακισμένο -τον Παύλο-, θα αναφέρουμε λίγες σκέψεις για την διακονία των φυλακισμένων ως μέσο ιεραποστολής.

Απαραίτητη προϋπόθεση ουσιαστικής προσέγγισης ενός ανθρώπου που κρατείται είναι να μην αντιμετωπίζεται ως κατάδικος αλλά ως αδελφός. Γι’ αυτό και ο Μέγας Αθανάσιος, στην ερμηνεία που κάνει στην προς Φιλήμονα επιστολή, επαναλαμβάνει τους λόγους του Παύλου: «γράφει Φιλήμονι παρατιθέμενος αὐτῷ τὸν Ὀνήσιμον, ἵνα προσέχῃ αὐτῷ γνησίως, καὶ μηκέτι ἔχῃ αὐτὸν ὡς δοῦλον, ἀλλ᾽ ὡς ἀδελφόν» (Σύνοψις επίτομος της Θείας Γραφής 28.428.39-48) και ο Χρυσόστομος υπογραμμίζει: «Καὶ ὁ μακάριος δὲ Παῦλος οὕτω τὸν Ὀνήσιμον, τὸν ἄχρηστον, τὸν δραπέτην, τὸν κλέπτην, τοῦτον οὐ μόνον αὐτὸς περιπλέκεται ἐπειδὴ μετεβάλετο, ἀλλὰ καὶ τὸν δεσπότην ἀξιοῖ ἐν ἴσῃ τῷ διδασκάλῳ τὸν μετανοήσαντα ἀγαγεῖν τιμῇ» (Πρὸς Θεόδωρον ἐκπεσόντα 20.1-4). Συνεπώς, δεν υπάρχει διαφορά, όσον αφορά τα πνευματικά, ανάμεσα σ’ αυτούς οι οποίοι στερούνται την ελευθερία τους και στους ελεύθερους. Το ζητούμενο είναι να μην μένει ο άνθρωπος δέσμιος στα πάθη του, όπως πολύ εύστοχα επισημαίνει ο Ιερός Χρυσόστομος: «Είδες ευγένεια, είδες συμπεριφορά που χαρίζει ελευθερία; Διότι δούλος και ελεύθερος είναι απλώς ονόματα. Τι σημαίνει δούλος; Όνομα μόνο. Πόσοι κύριοι είναι ξαπλωμένοι επάνω στο στρώμα και μεθούν, ενώ οι δούλοι στέκονται πλησίον άγρυπνοι! Ποιόν να ονομάσω δούλο; Αυτόν που είναι νηφάλιος ή αυτόν που μεθά; Τον δούλο του ανθρώπου ή τον αιχμάλωτο του πάθους; Εκείνος έχει τη δουλεία απ’ έξω, αυτός τριγυρνά έχοντας μέσα του την αιχμαλωσία» (Εις τον Λάζαρον 48.1039.3-10).

Από την άλλη πλευρά, για τον Θεό ο άνθρωπος ο οποίος έπραξε την αδικία-αμαρτία και φυλακίστηκε αρκεί μόνο να μετανοήσει, παρόλο που η πολιτεία μπορεί να του περιορίζει την ελευθερία με βάση τους νόμους του κράτους. Για τον Θεό, αν έρθει η μετάνοια, συνοδεύεται αδιαμφισβήτητα με τη συγχώρεση, όπως εύστοχα αναφέρει ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός :«ὀξεῖα ἡ μετάνοια, ὀξυτέρα καὶ ἡ συγχώρησις»(Ιερά παράλληλα 96.145.44).

Έναν ακόμη τρόπο ιεραποστολής προς τους φυλακισμένους, κυρίως στις οικονομικά υποανάπτυκτες χώρες όπου οι συνθήκες διαβίωσης των κρατουμένων είναι απάνθρωπες, αποτελεί η φιλανθρωπική δραστηριότητα. Με το ίδιο παλικαρίσιο φρόνημα του Παύλου που δεν διστάζει να γράψει στον Φιλήμονα «εἰ δέ τι ἠδίκησέ σε ἢ ὀφείλει, τοῦτο ἐμοὶ ἐλλόγει· ἐγὼ Παῦλος ἔγραψα τῇ ἐμῇ χειρί, ἐγὼ ἀποτίσω» (Φιλήμ. 18-19), ο Χριστιανός οφείλει να συντρέχει στις υλικές ανάγκες των κρατουμένων, αφού αυτή η κίνηση ελαφραίνει ένα βάρος της ψυχής, τη συγκινεί, την μαλακώνει και δημιουργεί ευκολότερη πρόσβαση στον Θεό για να εργαστεί την σωτηρία της.

Τέλος, οι φυλακισμένοι -όποιας χώρας και αν είναι- έχουν την ανάγκη εκπλήρωσης των θρησκευτικών τους καθηκόντων. Επιβάλλεται η παρουσία ιερέων-πνευματικών πατέρων στα σωφρονιστικά ιδρύματα για να εξυπηρετούν και να ανακουφίζουν τις ψυχές όποιων έχουν ανάγκη. Η τέλεση της Θείας λειτουργίας και η δυνατότητα πραγματοποίησης κηρυγμάτων μπορεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για μια αναγέννηση, όπως αυτή του Ονήσιμου από τον Παύλο, μια αναγέννηση με αύρα αιωνιότητας, μια αναγέννηση που ευχόμαστε από καρδιάς σε όλους, κρατουμένους και ελεύθερους!

Πρόσκληση σε εκδήλωση: Η Ορθόδοξη Ιεραποστολή των Μάγιας

Πριν από 1 μήνα

Αυτή την Κυριακή 19 Φεβρουαρίου, σας προσκαλούμε σε μία ειδική εκδήλωση αφιερωμένη στην Ιεραποστολή της Ορθόδοξης Εκκλησίας προς τους Μάγιας της Γουατεμάλας και του Νοτίου Μεξικού. Για πρώτη φορά στη Βόρεια Ελλάδα, οργανώνεται ενημερωτική παρουσίαση σχετικά με το μεγάλο σύγχρονο θαύμα μαζικής μεταστροφής 350.000 πιστών στην Ορθοδοξία. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μεξικού κ. Αθηναγόρας θα περιγράψει το τιτάνιο έργο της κατήχησης και της ποιμαντικής αυτής της μεγάλης κοινότητας στα ορεινά της Κεντρικής Αμερικής. Οι σύγχρονοι Μάγιας αποδέχονται το φως της Ορθοδοξίας και δίνουν μαθήματα πίστης και ζωής.

Σας περιμένουμε αυτή την Κυριακή στις 11 το πρωί στην αίθουσα της Αδελφότητάς μας (Μακένζυ Κινγκ 6, Πλατεία Αγίας Σοφίας, Θεσσαλονίκη).

Η Ιεραποστολή στην Κεντρική Αμερική

Πριν από 2 μήνες

Η Ιερά Μητρόπολη Μεξικού με Αρχιεπίσκοπο το Σεβασμιώτατο Μεξικού Αθηναγόρα τα τελευταία είκοσι χρόνια αγωνίζεται στο χώρο της Κεντρικής Αμερικής για τη διάδοση της αληθινής Ορθόδοξης Χριστιανικής πίστης. Η αρχή της πορείας αυτής χαρακτηρίστηκε από αργά βήματα, ωστόσο στη συνέχεια εμφανίστηκε μεγάλη ανταπόκριση από τον τοπικό πληθυσμό. Έτσι, κατά τη διάρκεια των δύο αυτών δεκαετιών, ιδρύθηκαν πάνω από σαράντα καινούργιες εκκλησίες σε χώρες της Κεντρικής Αμερικής όπως στην Κολομβία, Κόστα Ρίκα, Κούβα και άλλες, με νέους, πνευματικούς ιερείς, αρτίως καταρτισμένους,που έχουν ανώτατες σπουδές Θεολογίας στην Ελλάδα. Μία από τις πιο πρόσφατες και μεγαλύτερες ιεραποστολικές προσπάθειες της Μητροπόλεώς μας είναι αυτή που γίνεται στη Γουατεμάλα προς τους γηγενείς πληθυσμούς των Μάγια. Οι άνθρωποι αυτοί στερούνται των βασικών αγαθών, ωστόσο έχουν επιδείξει φοβερή πίστη και αγάπη προς την Ορθοδοξία. Κατοικούν στη βορειοανατολική περιφέρεια της χώρας, που ονομάζεται Peten και αριθμούν περίπου 350 χιλιάδες. Είναι συγκινητικό να τους βλέπεις να βαδίζουν μέσα στο δάσος, για να προσέλθουν στον πλησιέστερο Ιερό Ναό να εκκλησιαστούν.

Είναι χαρακτηριστικό οτι παρ’ όλες τις οικονομικές και λοιπές δυσκολίες που αντιμετωπίζουμε στο έργο μας, με τη βοήθεια του Χριστού και της Παναγίας, καθώς και με την καθημερινή στήριξη και συμπαράσταση των ανθρώπων, η Ιερά Μητρόπολη Μεξικού εξελίσσεται σε μια Ορθόδοξη Μητρόπολη του μέλλοντος.

Ένα πρόσφατο ευχάριστο γεγονός είναι ότι κατόπιν ενεργειών μας, η Ιερά μας Μητρόπολη απέκτησε πλέον έναν ακόμη παλαιότατο ναό, που ανήκε στους ρωμαιοκαθολικούς, στο κέντρο της πρωτεύουσας του Μεξικού. Τον έχουμε διαμορφώσει σε Ορθόδοξο Ναό και καθημερινά πλήθος ανθρώπων τον επισκέπτονται και ερωτούν να μάθουν για την Ορθοδοξία.

Επιθυμούμε να εκφράσουμε τις θερμές μας ευχαριστίες προς την Αδελφότητα Ορθοδόξου Εξωτερικής Ιεραποστολής για όλη τη βοήθεια που έχει προσφέρει στη Μητρόπολή μας όλα αυτά τα χρόνια, και προς όλους τους συνεργάτες που συμπαραστέκονται στο ιεραποστολικό έργο στην Κεντρική Αμερική, μιας και μιλάμε για τη μοναδική Ορθόδοξη ιεραποστολή στο χώρο της Δύσεως. Ευχαριστούμε επίσης τον κλήρο μας, εκείνους τους ιερείς μας που καθημερινά δίνουν τον αγώνα τους για την Ορθοδοξία κάτω από αντίξοες συνθήκες και παίρνουν δύναμη από τη μεγάλη πίστη τους στο Θεό. Βλέπουμε οτι η Εκκλησία μας καθημερινώς γίνεται τόπος πληθώρας θαυμάτων, καθώς όλο και περισσότεροι νέοι άνθρωποι πλησιάζουν σταδιακά την Ιερά μας Μητρόπολη, και αυτό είναι το μεγαλείο της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Αρχιμ. Δαμιανός
Πρωτοσύγκελλος Ι. Μητροπόλεως

Ορφανοτροφείο Αγάπης

Πριν από 2 μήνες

Χάριτι Θεού το Ιεραποστολικό μας έργο εδώ στη Μαδαγασκάρη συνεχίζεται  παρά τις πολλές δυσκολίες και αντιξοότητες, που καθημερινά αντιμετωπίζουμε.

Είναι αλήθεια, ότι η κατάσταση λόγω της οικονομικής κρίσεως, έχει πλέον εξελιχθεί σε πολύ δυσχερή και ο αγώνας εδώ γίνεται υπό πολύ δυσμενείς συνθήκες. Δε χάνουμε όμως ποτέ την ελπίδα.

Το ορφανοτροφείο στην πρωτεύουσα Ανταναναρίβο έχει πλέον τελειώσει. Αναμένεται να στεγάσει πάνω από διακόσια ορφανά παιδιά. Τα έξοδα όμως σίτισης, ιατρικής περίθαλψης, και παροχής παιδείας, αναμένεται να είναι πολύ υψηλά. Αν δε στηρίξουμε το έργο, δυστυχώς η λειτουργία του ορφανοτροφείου θα συνεχίσει να βρίσκεται υπό αναστολή. Παρ’ όλα ταύτα δεν παύει να είναι ένα από τα μεγαλύτερα ορφανοτροφεία στη χώρα, ενώ ακόμα και οι κρατικοί φορείς περιμένουν με αγωνία την υλοποίηση των υποσχέσεων της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας απέναντι στο φτωχό μας λαό, ξέροντας ότι οι διαθέσεις μας απέναντι στο λαό που υπηρετούμε είναι ειλικρινείς και ανιδιοτελείς, σε αντίθεση με τα άλλα δόγματα και ομολογίες.

Η ευαισθησία που έχουμε στα παιδιά της χώρας, και δη τα ορφανά, δεν είναι προϊόν αβασάνιστης σκέψης ή κρίσεως.

Τα παιδιά εδώ, και ειδικά στην επαρχία, καθημερινά πεθαίνουν από ασθένειες οι οποίες συνήθως έχουν άμεση σχέση με την έλλειψη σίτισης ή κακής διατροφής, έλλειψη κατάλληλης ένδυσης και ιατροφαρμακευτικής φροντίδας.

Πρόσφατα, βαπτίσαμε στην επαρχία του Τουλιάρ παιδιά ακρωτηριασμένα από κάποιο αυτοκινητιστικό δυστύχημα, τα οποία δεν έχουν καμία υποστήριξη. Τα παιδιά αυτά, μικρά όντας, σε κάποιο παιχνίδι τους τυχαίνει να βγουν απρόσεκτα στο δρόμο. Πολλές φορές κάποιο διερχόμενο αυτοκίνητο, αφού τα χτυπήσει, τα αφήνει είτε ανάπηρα και ακρωτηριασμένα είτε πολλές φορές, ακόμα και νεκρά.

Στο άρθρο αυτό παραθέτουμε φωτογραφίες από μερικά από αυτά τα παιδιά μας τα οποία πρόσφατα παρακαλούσαν να κάνουμε οτιδήποτε γίνεται για να ανακουφίσουμε λίγο την δυστυχία τους. Σε μια από τις φωτογραφίες που παραθέτουμε θα δείτε ένα παιδί που προχωρά στην κυριολεξία στα τέσσερα χρησιμοποιώντας τα χέρια για πόδια και φορώντας σε αυτά τις παντόφλες αντί στα πέλματά του. Καθώς έφευγα για την Ελλάδα, παρακαλούσε να του φέρω όσο το δυνατόν γρηγορότερα ένα αναπηρικό καροτσάκι.

Στο Ιεραποστολικό κέντρο στο Τουλιάρ έχουμε τρία αδελφάκια τυφλά από κληρονομική ασθένεια. Τα βοηθάμε όσο μπορούμε. Είναι και τα τρία μαθητές σε σχολείο για τυφλά παιδιά. Γυρίζοντας από Ελλάδα περιμένουν να τα βοηθήσω στα δίδακτρα και να τους φέρω τσάντες και τετράδια από την Ελλάδα.

Καθημερινά μας πλησιάζουν γονείς και παιδιά ζητώντας βοήθεια. Ταλαιπωρημένοι και πικραμένοι πατέρες ή μητέρες με ένα από τα παιδιά τους σβησμένο στην αγκαλιά τους είτε από τον πυρετό της ελονοσίας, είτε από τυφοειδή, είτε γιατί το μικρόβιο έχει εισχωρήσει από κάποιο μικρό τραυματισμό και δημιούργησε συρίγγιο, γιατί δεν είχαν λίγο αντισηπτικό ή αντιβίωση. Πολλές φορές στην κλινική στο Τουλιάρ είδα παιδιά να σώζονται από βέβαιο θάνατο. Οι γονείς οι οποίοι είναι κατά 90% άποροι έρχονται και μας ικετεύουν να τους βοηθήσουμε…

Βλέποντας καθημερινά αυτές τις εικόνες, σκέφτομαι πολλές φορές την αγωνία, τον πόνο και την καρτερία αυτών των γονιών. Αυτών των ανθρώπων που περπατούν χιλιόμετρα για να φέρουνε το άρρωστο παιδί στην αγκαλιά τους. Που λιώνουν μέσα στον ήλιο και στον καύσωνα για να σώσουν το μικρό βλασταράκι τους από τα δόντια του χάρου. Αυτά λοιπόν τα χέρια και η ευχή των ανθρώπων, όταν φεύγουν από εμάς, είναι το πολύτιμο πετράδι που έχουμε καλά φυλαγμένο στην καρδιά μας εδώ στην Ιεραποστολή.

Μας λένε λοιπόν φεύγοντας και αγκαλιάζοντάς μας: «Πουθενά αλλού δε μας βοήθησαν. Όλοι μάς ζητούσαν λεφτά και πουθενά θεραπεία. Εσείς και λεφτά δε μας ζητήσατε και στον πόνο μας πονέσατε και στη θλίψη μας κλάψατε μαζί μας. Μα πάνω από όλα σώσατε το παιδί μας.

Tahin’ Zanahary. Ας είστε πάντα σπόρος και ευλογία του Θεού».

Δεν νομίζω να περίμενε κανείς πιο όμορφη ευχή από στόματα μάλιστα πολλές φορές μη πιστών ανθρώπων. Μα ανθρώπων γεμάτων αγάπη, ελπίδα και, πολλές φορές, Θεό.

† Ο Μαδαγασκάρης Ιγνάτιος

Τονγκανοί Ουρανοπολίτες

Πριν από 2 μήνες

Τέσσερα είναι τα σημεία του ορίζοντα, τέσσερα είναι τα ιερά μυστήρια που τελέσθηκαν στις 16 Οκτωβρίου στο απέριττο εκκλησάκι των Αγίων ενδόξων και Πρωτοκορυφαίων Αποστόλων στο νησί Τονγκατάπου, της περιοχής Φανγκαλότο των νήσων Τόνγκα. Εδώ βρίσκεται και η πρωτεύουσά τους Nukuʻalofa.  Το λευκό και γαλάζιο χρώμα που κυριαρχούν στο εκκλησάκι και στο Ιερό Βαπτιστήριο, που είναι πίσω από το άγιο βήμα, δημιουργούν αισθήματα χαράς και ελπίδας στην κάθε ψυχή που ατενίζει με ελπίδα στον ουρανό και παρακαλεί για όλο τον κόσμο και ιδιαίτερα για την πονεμένη Ελλάδα.

Οι Άγιοι Απόστολοι και το Ιερό Βαπτιστήριο είναι κόπος πίστεως και ευσεβείας των ευλαβών μοναχών Αρσενίου και Σάββα από τον Άγιον Όρος, συνεργών της Ιεραποστολής, και του προσκυνητού Νικολάου, που τα έκτισαν με τα χέρια τους.

Το σπίτι της φιλοξενίας, που  ήδη είναι έτοιμο, και ο ωραίος μεγάλος Ναός του Αγίου ενδόξου και τροπαιοφόρου Γεωργίου, που έχει θεμελιωθεί και συνεχίζεται το κτίσιμο του, είναι αποτέλεσμα και προσφορά ευλαβών Χριστιανών από την Ελλάδα, ιδιαίτερα από τη Θεσσαλονίκη και τον Ασπρόπυργο, και από την Αυστραλία και την Αμερική.  Έπρεπε να ήταν κάποιος εδώ σήμερα, Κυριακή 16 Οκτωβρίου, για να παρακολουθήσει με πόση ευλάβεια και απλότητα εδέχθησαν τα ιερά μυστήρια της βαπτίσεως και του χρίσματος, και στη συνέχεια  την πρώτη Θεία Κοινωνία, οι πρώτοι Τονγκανοί κατηχούμενοί μας.  Ακολούθησε και ο πρώτος γάμος του Κωνσταντίνου και της Ελένης, καθώς και το γεύμα της αγάπης στο οποίο παρεκάθησαν «ἐν ἀφελότητι καρδίας» (Πραξ. 2:46) όλοι οι παρευρεθέντες στη μεγάλη αυτή χαρά.

Κατά την εξωτερίκευση των εντυπώσεων και αισθημάτων τους, ο Κωνσταντίνος, που είναι και Εβραίος στην καταγωγή, είπε ότι με το Ιερό Βάπτισμα ένιωσε ότι αναγεννήθηκε..  Αυτό ακριβώς που είπε ο Κύριος στο Νικόδημο: «Ἐάν μή τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καί Πνεύματος οὐ δύναται εἰσελθεῖν εἰς τήν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ» (Ιωάν. 3:5). Ο Πέτρος, βέρος Τονγκανός, είπε ότι με το βάπτισμα εγκατέλειψε το κοσμικό του όνομα Ωφίση, και από εδώ και πέρα θα έχει το όνομα του ουρανού Πέτρος. Μέσα στην απλότητά του διατύπωσε τη θεολογική αλήθεια, ότι ο βαπτιζόμενος στο όνομα της Αγίας Τριάδος παύει να ανήκει στη γη.  Στο εξής είναι πολίτης του ουρανού σύμφωνα με τον Απόστολο Παύλο, που λέγει, «Ἡμῶν γάρ τό πολίτευμα ἐν οὐρανοῖς ὑπάρχει» (Φιλ. 3:20).

Μια ακόμη παρουσία της Ορθοδοξίας στη μακρινή Ωκεανία. Ο σταυρός του Κυρίου στολίζει και αγιάζει τα στήθη, τον τόπο και τα σπίτια των νεοφώτιστων αδελφών μας. Η καμπάνα των Αγίων Αποστόλων είναι μικρή αλλά ο ήχος της, γλυκύτατος, χαρμόσυνος και συγκινητικός, απλώνεται ως φωνή της Εκκλησίας στα μήκη και τα πλάτη του απέραντου Ειρηνικού, προσκαλώντας κάθε απροκατάληπτο άνθρωπο να έλθει στην πηγή της αλήθειας και της ζωής: «Δεῦτε, πάντα τά ἔθνη γνῶτε τοῦ φρικτοῦ μυστηρίου τήν δύναμιν. Χριστός γάρ ὁ Σωτήρ ἡμῶν ὁ ἐν ἀρχῇ Λόγος ἐσταυρώθη δι’ ἡμᾶς καί ἑκών ἐτάφη καί ἀνέστη ἐκ νεκρῶν τοῦ σῶσαι τἀ σύμπαντα· Αὐτόν προσκυνήσωμεν» (Παρακλητική, Κυριακή Ήχος Γ΄).

«Μακάριοι ὧν ἀφέθησαν αἱ ἀνομίαι» (Ψαλμός 31:1) διά των ιερών μυστηρίων της Αγίας Ορθοδοξίας. «Ὡς ὡραῖοι οἱ πόδες τῶν εὐαγγελιζομένων τἠν εἰρήνην καί τἀ ἀγαθά τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ» (Ρωμ. 10:15).  Άξιος ο μισθός των δωρητών και κτητόρων των αγίων του Θεού εκκλησιών.

Μετά την Τόνγκα, έχει σειρά το άλλο νησί του Νοτιοανατολικού Ειρηνικού, η Σαμόα, που υπάγεται και αυτή στη Μητρόπολη Νέας Ζηλανδίας. Θεού θέλοντος, εκεί θα κτισθεί η εκκλησία του Αγίου Αποστόλου και Ευαγγελιστού Ιωάννου του Θεολόγου, του οποίου «εἰς πᾶσαν τήν γῆν ἐξῆλθεν ὁ φθόγγος», όπως και των Πρωτοκορυφαίων Πέτρου και Παύλου και όλων των Αγίων Αποστόλων.

«Δόξα σοι, Χριστέ ὁ Θεός, Άποστόλων καύχημα, Μαρτύρων ἀγαλλίαμα, ὧν τό κήρυγμα Τριάς ἡ ὁμοούσιος».
† Ο Νέας Ζηλανδίας Αμφιλόχιος

Στιγμιότυπα από την Τακτική Γενική Συνέλευση 2017

Πριν από 2 μήνες

Την Κυριακή 15 Ιανουαρίου 2017 στα γραφεία της Αδελφότητας Ορθοδόξου Εξωτερικής Ιεραποστολής Θεσσαλονίκης πραγματοποιήθηκε η ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση των μελών της Αδελφότητας με πρόσκληση του Δ.Σ και με θέματα ημερήσιας διάταξης.

  1. Εκλογή Προέδρου Ετήσιας Τακτικής Γενικής Συνέλευσης
  2. Παρουσίαση Έκθεσης Πεπραγμένων έτους 2016
  3. Παρουσίαση Οικονομικού Απολογισμού έτους 2016
  4. Ανάγνωση Έκθεσης Εξελεγκτικής Επιτροπής για την χρήση οικονομικού έτους 2016

Άγιος Κάντοκ: Ιεραποστολή προς τους αιρετικούς

Πριν από 2 μήνες

Ο Άγιος Κάντοκ (Cadoc) γεννήθηκε στο Monmouthshire της Ουαλίας κατά τα τέλη του 5ου αιώνα μ.Χ. και καταγόταν από οικογένεια ευγενών. Ήταν ο πρωτότοκος γιος του Gundleus και της Gladys. Οι γονείς του, παρόλο που είχαν βασιλική καταγωγή και ήταν οικονομικά και κοινωνικά αποκατεστημένοι, έγιναν μοναχοί, ακολούθησαν τον ασκητικό βίο και τιμούνται από την Εκκλησία ως Άγιοι. Τόσο η μητέρα του όσο και ο πνευματικός του πατέρας, ο ερημίτης ιερέας Tathan, τον στήριξαν και τον καθοδήγησαν στην εν Χριστώ ζωή*. Ο Άγιος αρνήθηκε τις επίγειες δόξες και τα αξιώματα που του πρόσφερε ο κόσμος, ως τέκνο επιφανών γονέων, και αφοσιώθηκε στη διάδοση του Ευαγγελίου στα έθνη, ως τέκνο του Κυρίου Ιησού Χριστού.

Αξιώθηκε του αγγελικού σχήματος και της εις πρεσβύτερον χειροτονίας. Ήταν ιδρυτής του Μοναστηριού στο Llancarfan, πλησίον του Cardiff** της Νοτίου Ουαλίας. Το μοναστήρι αυτό, στο οποίο ηγούμενος διατελούσε ο Άγιος Κάντοκ, «πλημμύρισε» από εκατοντάδες μοναχούς και περικυκλώθηκε από πλήθος σκήτες και ασκητές που καθοδηγούνταν πνευματικά από τον Άγιο. Στο εσωτερικό της μονής ο Κάντοκ ίδρυσε ιερατική σχολή, ένα «εργαστήριο Αγίων», αφού εκεί γαλουχήθηκαν με τα νάματα της πίστεως εξέχουσες πνευματικές μορφές όπως ο Άγιος Finnian και ο Άγιος Barrog. Λέγεται μάλιστα ότι αυτή τη σχολή την επισκέφτηκε – αλλά και δίδαξε μερικές φορές – ο μεγάλος Άγιος Gildos, που διατηρούσε στενή εν Χριστώ φιλία με τον Κάντοκ. Το μοναστήρι του Llancarfan είχε αποκτήσει χιλιάδες στρέμματα καλλιεργήσιμης γης και είχε επιπλέον ένα νοσοκομείο, το οποίο περιέθαλπε όχι μόνο τους μοναχούς, αλλά όλους τους αναγκεμένους της περιοχής. Άξιο αναφοράς είναι το περιστατικό εκείνο της επίθεσης ληστών στο μοναστήρι· το περικύκλωσαν και ετοιμάζονταν να το λεηλατήσουν, όταν ο σοφός και συνετός ηγούμενος ώθησε τους εκατοντάδες μοναχούς να ψάλλουν όλοι μαζί. Έτσι, οι ληστές τράπηκαν ντροπιασμένοι σε φυγή.

Ο Άγιος δεν αναπαύθηκε από το τεράστιο σε διαστάσεις πνευματικό έργο που επιτελούσε, αλλά επιβεβαιώνοντας το ρητό «ὁ ἅγιος ἁγιασθήτω ἔτι» (Αποκ. 22:11) κινήθηκε φλεγόμενος από αποστολικό φρόνημα με κατεύθυνση την Κορνουάλη, τη Σκωτία και την Ιρλανδία, όπου κήρυξε το Ευαγγέλιο και οδήγησε πλήθος ανθρώπων στο Χριστό, ακόμα και στο μοναχικό βίο.

Το 580 με 590 μ.Χ., βρήκε μαρτυρικό τέλος από Αγγλοσάξονες ειδωλολάτρες, κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, ενώ προσευχόταν για τους χριστιανούς της χώρας του, δηλαδή τους νεοφώτιστους αδελφούς και υιούς του.

Η μνήμη του τιμάται στις 24 Ιανουαρίου εκάστου έτους.

Ιεραποστολή προς τους αιρετικούς

Παραπάνω, ψηλαφήσαμε το ιεραποστολικό φρόνημα του Αγίου Κάντοκ και παρακολουθήσαμε το ουσιαστικό έργο που επιτέλεσε, αφού προσέλκυσε πλήθος ειδωλολατρών στο Χριστιανισμό. Επειδή όμως, οι χώρες που διακόνησε και πρόσφερε την Ορθόδοξη Μαρτυρία ο Άγιος κατοικούνται σήμερα από Χριστιανούς κυρίως αιρετικούς και, επιπλέον, ο μήνας Ιανουάριος λαμπρύνεται από εορτάζοντες ομολογητές και αγωνιστές πατέρες της Εκκλησίας μας, οι οποίοι με τη γενναία και ηρωική τους στάση ωφέλησαν τους αιρετικούς, αξίζει να προσανατολίσουμε τη σκέψη μας πάνω στο ζήτημα της ιεραποστολής προς αυτούς.

Οι Άγιοι Βασίλειος ο Μέγας, ο αδελφός του Γρηγόριος Νύσσης, Κύριλλος και Αθανάσιος αρχιεπίσκοποι Αλεξανδρείας, Μάρκος ο Ευγενικός, Μάξιμος ο Ομολογητής, Γρηγόριος ο Θεολόγος και Ιωάννης ο Χρυσόστομος, πρωταρχικά κατέδειξαν στους αιρετικούς την αλήθεια. Έπειτα κατήργησαν το ψεύδος και σε καμία περίπτωση δεν τους εγκατέλειψαν στην πλάνη τους, αλλά αντιθέτως, τους δίδαξαν την αλήθεια ανόθευτη και επανέφεραν πολλούς από αυτούς στην Ορθοδοξία, ακόμα και με κίνδυνο τη ζωή τους.

Αντιπροσωπευτικό παράδειγμα αποτελεί ο Γρηγόριος ο Θεολόγος, ο οποίος υπερέβη τον φιλήσυχο εαυτό του χάριν της ομολογίας της πίστεως και πέτυχε την απελευθέρωση των κατοίκων της Κωνσταντινουπόλεως από τα δίχτυα των αιρέσεων, του αρειανισμού και των πνευματομάχων, αλλά και την επιστροφή τους στην Ορθοδοξία. Είναι ευρέως γνωστό πως, φτάνοντας στη Βασιλεύουσα, ο Γρηγόριος δε βρήκε ούτε ένα ναό στα «χέρια» των Ορθοδόξων για να λειτουργήσει, παρά μόνον το ναό της Αγίας Αναστασίας, μιας κατ’ οίκον εκκλησίας, από της οποίας τον άμβωνα εκφωνούσε τα συγκλονιστικά του κηρύγματα υπέρ της θεότητας του Αγίου Πνεύματος. Όλη η παραπάνω δράση του είχε ως αποτέλεσμα, παρ’ όλο που αποχωρούσε από τον θρόνο της Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως ως «πληγωμένος αετός», να έχει αποκαταστήσει την Ορθοδοξία στις καρδιές των κατοίκων της.

Υπάρχει λοιπόν, κατά το πρότυπο των ιερών πατέρων που προαναφέραμε, επιτακτική και άμεση η ανάγκη ιεραποστολής. Όχι μόνον των κρατών της αφρικανικής ηπείρου ή των χωρών του «Τρίτου Κόσμου», όπως πολλοί τις αποκαλούνε, αλλά και των εθνών του «δυτικού, πολιτισμένου κόσμου», εις πάντα τα έθνη. Όχι μόνο σε παγανιστές και ειδωλολάτρες, αλλά και σε αιρετικούς Χριστιανούς. Όχι μόνο στους υπανάπτυκτους λαούς, αλλά και στους ανεπτυγμένους. Βεβαίως, με διαφορετικό τρόπο, όχι όμως με διαφορετικό φρόνημα. Σίγουρα στο μεγαλύτερο μέρος του «Δυτικού Κόσμου», οι άνθρωποι δεν πεινούν, δε διψούν, δεν τους λείπουν τα ρούχα. Ωστόσο, οι ψυχές τους πεινούν και διψούν και ποθούν να γνωρίσουν την αλήθεια. Ποια αλήθεια; Τη μία και μοναδική, την Ορθοδοξία.

Από την άλλη πλευρά, δεν επιτρέπεται να γεμίζει η καρδιά μας -όλων όσοι αγωνίζονται για την διάδοση του ευαγγελίου στα έθνη- από μίσος, εμπάθεια και ανταγωνιστικότητα προς τους αιρετικούς. Γι’ αυτό άλλωστε και ο Ιερός Χρυσόστομος τονίζει:

«Δεν πολεμώ με υλικά όπλα, αλλά με το λόγο καταδιώκω, όχι τον αιρετικό, αλλά την αίρεση∙ δεν αποστρέφομαι τον άνθρωπο, αλλά μισώ την πλάνη και θέλω να τον αποσπάσω από αυτήν. Δεν κάμνω πόλεμο προς ουσία, αλλά θέλω να διορθώσω τη γνώμη, που τη διέφθειρε ο διάβολος. Το ίδιο και ο γιατρός, θεραπεύοντας τον άρρωστο δεν πολεμά το σώμα, αλλ’ απαλλάσσει το σώμα από την κάκωση»***.

Με ποιον όμως τρόπο επιτελούμε έργο ιεραποστολικό προς τους αιρετικούς;

  1. Με το διάλογο, τη συζήτηση, αν φυσικά είμαστε γνώστες των αληθειών και των εμπειριών της πίστεως μας. Κι αυτή η συζήτηση είναι ανάγκη να διεξάγεται όχι σε συλλογικό επίπεδο, αλλά σε ατομικό. «Αν όμως είμαστε ασθενέστεροι ως προς την πίστη, ας αποφεύγουμε τις συναναστροφές μ’ αυτούς, ας απομακρυνόμαστε από τις συγκεντρώσεις τους, ώστε να μη γίνει η αιτία της φιλίας, αφορμή ασεβείας»****.
  2. Με την παρουσία των Ορθοδόξων μητροπόλεων και ενοριών -που, δόξα τω Θεώ, υπάρχουν-, οι οποίες λειτουργούν, διακονούν και προσφέρουν Ορθόδοξη μαρτυρία στους κατοίκους των πόλεων και των χωρών του «Δυτικού Κόσμου».
  3. Με το παράδειγμά μας, αφού οφείλουμε να είμαστε -κατά το αγιογραφικό- «τὸ φῶς τοῦ κόσμου» και πόλις η οποία «οὐ δύναται κρυβῆναι ἐπάνω ὄρους κειμένη» (Ματθ. 5:14). Και τέλος,
  4. Με την προσευχή μας για τους αιρετικούς, που ο Ιερός Χρυσόστομος την αποκαλεί το «ασφαλέστερο όπλο»*****.


* Dmitry Lapa, Venerable Cadoc, Abbot of Llancarfan in Wales
** Χριστοφόρου Κομμοδάτου, Οι Άγιοι των Βρεττανικών νήσων, Αθήνα 1985, σ. 62
*** ΕΠΕ, Λόγος στον ιερομάρτυρα Φωκά, εκδ.«Γρηγόριος Παλαμάς», τ. 37, Θεσσαλονίκη 1989, σ. 297
**** Χρυσοστόμου, ΕΠΕ, Περί Ακαταλήπτου Β΄, εκδ.«Γρηγόριος Παλαμάς», τ. 35, Θεσσαλονίκη 1989, σ. 75
***** ΕΠΕ, Περί Ακαταλήπτου Β΄, εκδ.«Γρηγόριος Παλαμάς», τ. 35, Θεσσαλονίκη 1989, σσ. 74-76